PODZIAŁ PRASY – kryteria

ZASIĘG? ogólnokrajowy/regionalny/lokalny

CZĘSTOTLIWOŚĆ? dziennik/tygodnik/miesięcznik

TEMATYKA? ogólna/branżowa/ hobby

OPINIOTWÓRCZA? cytowana/ wiarygodna

OPCJA POLITYCZNA? lewicowa/prawicowa

NAKŁAD?

PROFIL CZYTELNIKA? klasa średnia dużego miasta/rolnicy/kadra zarządzająca

WŁASNOŚĆ? prywatna/związkowa/partyjna

I jeszcze jedno kryterium: stosunek do faktów. Jeśli fakty są naciągane, nieprawdziwe, zmyślone, oparte na plotkach i pogłoskach oraz koncentrują się głównie wokół życia prywatnego celebrytów wówczas mamy do czynienia z tabloidami.

Zawartość prasy: informacja i publicystyka

Informacja: powiadamia o faktach (zdarzeniach, ludziach, zjawiskach).

Informacja to w większości domena dzienników.

Publicystyka: powiadamia o tym, jak ludzie rozumieją i komentują fakty, jakie wyciągają z nich wnioski.

Publicystyka to w większości domena magazynów (tygodników i miesięczników).

Cechy dzienników ogólnoinformacyjnych

Codzienny zestaw świeżych informacji, głównie z dziedziny polityki i ekonomii

Fakty wyraźnie oddzielone od komentarzy

Komentarze często pisane przez znanych ekspertów w swoich dziedzinach

Stałe działy: kraj, zagranica, ekonomia, polityka, edukacja, nauka, kultura, zdrowie, sprawy społeczne, sport

Liczne mutacje oraz stałe wkładki tematyczne

Cechy opiniotwórczych magazynów

Cover story czyli hit numeru sygnowany na okładce

Rozkładówka (często fotoreportaż)

Stali komentatorzy i felietoniści, których autorami są eksperci i liderzy swoich środowisk

Dużo publicystyki, analiz, polemik, raportów, ocen

Stałe działy: polityka, ekonomia, kultura, nauka, edukacja, zdrowie

Wysoki poziom merytoryczny i graficzny

Światowe magazyny ogólnoinformacyjne

Głównie tygodniki. Początek ich powstania to lata dwudzieste XX wieku.

Gwałtowny rozwój po II wojnie światowej.

Najbardziej charakterystyczne cechy:

fakty poparte komentarzami,

kolor,

reklama,

cover story (raport albo przewodni artykuł numeru),

cieszący się autorytetem autorzy zewnętrzni (politycy, biznesmeni, naukowcy, eksperci różnych dziedzin, artyści).

Wskaźnik stanu czytelnictwa prasy oraz jego związek ze stanem zamożności i poziomem wykształcenia społeczeństwa? Liczba sprzedanych gazet na 1000 mieszkańców jako wskaźnik stanu czytelnictwa prasy rok 2000

Norwegia – 575

Japonia – 570

Finlandia – 445

Szwecja – 417

Szwajcaria – 396

---------------------

Polska – 37

(Źródło WAN – World Associacion of Newspapers – GW 8.06.2001)

Główne tytuły prasowe Wielkiej Brytanii

Dzienniki

The Daily Telegraph (od 1855)

Guardian (1921)

The Times (1785)

The Financial Times

Tygodniki

The Economist

The Observer (1791)

The Sunday Times (1822)

The Spectator (1828)

Główne tytuły prasowe Francji

Dzienniki

Le Monde (1944)

Le Figaro (1826)

Liberation (1973)

Tygodniki

Paris Match (1949)

Le Nouvel Observateur

Le Point (1972)

L’Express (1953)

Francuscy magnaci prasowi

Luis Francois Hachette: (od 1826 księgarnia w Paryżu) - 173 czasopisma w 31 krajach (w Polsce właściciel wydawnictwa książkowego i czasopisma “Wiedza i życie” oraz od 2007 działającego też w Polsce francuskiego wydawnictwa Larousse (encyklopedie, słowniki)

Robert Hersant: w prasie od 1940 (skazany na 10 lat pozbawienia praw obywatelskich za kolaboracje z Hitlerem i rządem Vichy), ale amnestia w 1952 anulowała dalszą część kary, w 1986 roku miał już 38 proc. nakładów francuskich gazet, w Polsce przejął w roku 1989 na pewien czas 51 proc. udziałów w dzienniku Rzeczpospolita

Główne tytuły prasowe Niemiec

Dzienniki

Frankfurter Allgemeine Zeitung (1949)

Frankfurter Rundshau

Suddeutsche Zeitung (1945)

Die Welt

Berliner Zeitung

Tygodniki

Der Spiegel (1947)

Die Zeit

Die Woche (1993)

Der Stern

Cechy prasy niemieckiej

20 000 tytułów czasopism o łącznym nakładzie 200 mln egz.

Największa część rynku czasopism należy do Heinricha Bauera.

Co czwarta gazeta własnością koncernu Springera.

Ponad 75 proc. nakładu dzienników w prenumeracie.

Koncentracja prasy/mediów/magnaci - Niemcy

Bertelsmann: od roku 1835, 300 firm w 50 krajach, ponad 70 tys. pracowników, wydawnictwa prasowe, książkowe (w Polsce Świat Książki), wytwórnie fonograficzne BMG, filmowe UFA, telewizja RTL

Grüner (drukarz) + Jahr (wydawca) od 1968 – 92 czasopisma na świecie (31 czasopism w Niemczech i 7 dzienników), 10 tytułów w Polsce, np. Gala

Heinrich Bauer - 21 tytułów w Polsce (np.Tele Tydzień)

Axel Springer - 14 tytułów w Polsce (np. Fakt, Pani Domu), największy wydawca prasy kolorowej w Europie

Burda - 9 tytułów w Polsce

Główne dzienniki Włoch

La Stampa (1867)

La Repubblica (1975)

Corriere de la Sera (1986)

Główny – czytany na całym świecie - dziennik Szwajcarii - Neue Zurcher Zeitung – ukazuje się od 1780 roku

Główne dzienniki Szwecji

Aftonbladet (od 1830)

Dagens Nyheter (od 1864 roku)

Svenska Dagbladet (od 1884)

Koncentracja prasy/mediów/magnaci prasowi – Włochy

Rodzina Agnelli: Turyn fabryka FIAT-a , dziennik “La Stampa” od 1867

Silvio Berlusconi: – premier: 3 sieci ogólnokrajowej telewizji komercyjnej oraz 5 sieci lokalnych, właściciel klubu piłkarskiego AC Milan, udziały w zagranicznych sieciach telewizji komercyjnej

Koncentracja prasy w Australii

Rupert Murdoch: właściciel 100 tytułów czasopism w Australii i koncernu News Corporation (satelity telekomunikacyjne, sieci telewizji kablowej w Azji i Oceanii, angielski dziennik “The Times”, niektóre sieci tv kablowej w Europie, produkcja programów telewizyjnych, telewizja Fox w USA)...

Główne tytuły prasowe USA

Dzienniki

NEW YORK TIMES (1851)

THE WASHINGTON POST (1877)

THE LOS ANGELES TIMES (1881)

Magazyny

TIME

NEWSWEEK

NEW YORKER

US NEWS AND WORLD REPORT

Koncentracja prasy/mediów/magnaci prasowi - USA

Gordon-Bennet (New York Herald, sponsorowanie regat żeglarskich)

Ochs (New York Times)

Sulzberger – prezes AP

Hearst – wybrzeże zachodnie USA, koncern prasowy (żółta prasa sensacyjna)

Pulitzer – wybrzeże wschodnie USA, koncern prasowy, nagrody dziennikarskie

Graham (Washington Post od 1877)

Warner (4 braci założycieli) – największy światowy koncern multimedialny

Główne dzienniki w Japonii (nakłady po 10 mln egz.)

Yomiuri Shimbun (od 1874)

Asahi Shimbun Osaka (od 1879)

Mainichi Shimbun (od 1873)

Nihon Keizai Shimbun (od 1876)

Sankei Shimbun (od 1897

Japan Times (od 1897)

Wnioski dotyczące prasy

Najstarsze - z ukazujących się nieprzerwanie do dziś dzienników i magazynów - mają średnio po 130 lat; powstały w Wielkiej Brytanii, Japonii, Szwajcarii, USA...

Stały się one tam swoistymi instytucjami, które

cieszą się ogromnym zaufaniem społecznym,

organizują życie polityczne i społeczne,

kształtują opinie i poglądy tamtejszych elit - ośrodków władzy i wielkiego biznesu,

z ich kręgów wywodzą się politycy, ekonomiści, właściciele i menadżerowie koncernów, banków itp.

Ciągłość/nieciągłość tytułów prasowych

Równie “zasłużone”, dawne i cieszące się prestiżem tytuły prasowe miały też Francja, Włochy, Hiszpania, czy Niemcy

Z uwagi na faszystowskie konotacje - zwłaszcza w czasie II wojny światowej - zostały po wojnie zamknięte. Ukazują się pod nowymi tytułami, choć często należą do tych samych rodzin i spadkobierców.

Pomocne lektury

Wybrane zagraniczne systemy medialne

Redakcja: Adamowski Janusz
Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 27 zł

W podręczniku pokazano specyfikę niektórych narodowych systemów medialnych. Wyselekcjonowano te systemy, których międzynarodowe znaczenie i miejsce związane są z pozycja polityczną i gospodarczą danego kraju, z językiem, którym posługują się miliony czytelników, słuchaczy i telewidzów.

Książka jest świeża, dobrze napisana, wiarygodna i idealnie pasuje do programu MEN.

Słownik wiedzy o mediach
ParkEdukacja Wydawnictwo Szkolne PWN, 36 zł

Hasła problemowe opisane na wielu stronach, często z przykładami źródeł i dobrze udokumentowane, praca wielu znanych autorów jak Zbigniew Bajka, Karol Jakubowicz, Edwin Bendyk, Tomasz Goban-Klas.

Działy: historia i współczesność mediów, media w Polsce, media na świecie, gatunki
dziennikarskie, technologia, retoryka dziennikarska, ekonomika mediów oraz prawo i etyka mediów.